કરો સવારની સકારાત્મક શરૂઆત અને બનાવો દિવસ આખો તહેવાર..!!

એવું કહેવાય છે કે જેની સવાર સુધરી એનો આખો દિવસ સુધરી ગયો! પણ કેમ? કારણ કે સવાર એટલે નવા દિવસની શરૂઆત. નવો દિવસ એટલે નવું જીવન અને નવો પ્રારંભ…!!! અને એટલે જ કહેવાય છે કે દિવસની શરૂઆત એટલે કે સવાર સકારાત્મક રીતે થાય અને આનંદ પૂર્વક થાય એ ખૂબ સારું. અને એ માટે આપણે સૌએ કેટલી સકારાત્મક આદતોને કેળવવી જોઈએ. અને આજે એ જ વિષે હું વાત કરવા જઈ રહ્યો છુ.

દિવસની શરૂઆતના પહેલા બે કલાક ઓછામાં ઓછા આ સકારાત્મક પ્રવૃત્તિ માટે ફાળવવા જોઈએ. તો ચાલો જોઈએ એ સકારાત્મક પ્રવૃત્તિ કઈ છે. પહેલા તો ઊઠીને તરત મોબાઇલ અને એવા બીજા આધુનિક ઉપકરણોને હાથમાં લેવાની આદત છોડવી. અને ઉઠ્યા બાદ સીધા જ બીજા કામોમાં લાગ્યા વિના દસ મિનિટ મૌન પાળવું.. આમ તો હું લગભગ એક કલાક ઓછામાં ઓછું મૌન પાળવાની સલાહ આપું છું. પણ શક્ય ન હોય તો પણ દસ મિનિટ તો ચોક્કસ મૌન પાળવું અને એક જગ્યાએ ચૂપચાપ બેસી રહેવું. હા, મનોમન જે ભગવાનને માનતા હોઈએ એમનું નામ જપ કરી શકાય, મંત્રોચ્ચાર કરી શકાય. ત્યાર પછી એક ચિત્ત થઈ ધ્યાન કરવું અને આપણાં અંતરની સફરે નીકળવું. ધ્યાન એટલે આપણાં અંતરમાં વિરાજમાન ભગવાન સાથે વાતો કરવાનો એક સોનેરી અવસર.. જ્યારે આપણે ભગવાન સાથે એકાંતનો સમય ગાળી શકીએ છીએ. અને આપણાં પ્રશ્નોનાં ઉકેલ પણ મેળવી શકીએ છીએ. અને સાચું માર્ગદર્શન મેળવી શકીએ છીએ. ખરેખર આ ધ્યાન એ મનની શાંતિ અને પ્રફુલ્લિતતા મેળવવા માટે ખૂબ કારગર સાબિત થઈ શકે છે.

ત્યાર બાદ હળવી પણ શરીરને સ્વસ્થ રાખવા જરૂરી એવી કસરતો કરવી. કસરત અને યોગાસન માટે વધુ નહીં તો પણ વીસથી પચ્ચીસ મિનિટનો સમય ફાળવવો જોઈએ. આપણી તન્દુરસ્તી અને રોગપ્રતિકારક શક્તિની વૃદ્ધિ માટે એ ખૂબ જ જરૂરી છે. જ્યારે આપણે કસરત અને યોગાસન જેવી પ્રવૃત્તિ કરીએ છીએ ત્યારે શરીરની એક એક માંસપેશીઓ ખુલી જાય છે, જકડન જેવુ ક્યાંય પણ હોય તો તે નીકળી જાય છે. અને લોહીનું ભ્રમણ આખા શરીરમાં સપ્રમાણ થવા લાગે છે. આ પ્રવૃત્તિ એટલે આપણી અંદર એક ઉર્જાનો સંચાર કરવાનો ઉત્તમ ઉપાય. શરીરની તન્દુરસ્તી માટે જેટલી જરૂરી કસરત છે એટલું જ જરૂરી પ્રાણાયામ પણ છે. પ્રાણાયામ એટલે આપણાં શરીરની બોત્તેર હજાર નાડીઓમાં સપ્રમાણ ઑક્સીજન પહોંચાડવાનો સરસ ઉપાય. આ પ્રાણાયામ દ્વારા આપણે આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિને વધુ મજબૂત કરી શકીએ છીએ. આમ તો પ્રાણાયામ ઘણા પ્રકારના છે. અને દરેક પ્રાણાયામનું એક આગવું મહત્વ છે. પણ સર્વ સામાન્ય પ્રાણાયામ એટલે અનુલોમ વિલોમ… ઓછામાં ઓછા બાર સાઇકલ આ અનુલોમ વિલોમ કરવાથી આપણાં શરીરની બધી જ નાડીઓમાં સપ્રમાણ ઑક્સીજન પહોંચી શકે છે. અને એ સાથે જ આપણાં શરીરમાં વહેતા લોહીનું શુદ્ધિકરણ ખૂબ જ સરસ રીતે થાય છે.

ત્યાર બાદ આપણે થોડો સમય આપણાં ધ્યેયની પૂર્તિ માટે પણ ફાળવવો જોઈએ. અહીં હું એમ કહીશ કે એક નોટબૂક બનાવવી જોઈએ, જેમાં આપણે રોજ પોતાનો ધ્યેય એટલે કે “GOAL” લખીએ અને પછી તેને ત્રણ વખત મોટેથી વાંચીએ. આમ કરવાથી આપણાં અર્ધજાગૃત મનને આપણે તૈયાર કરી શકીએ છીએ આપણાં સપનાઓ અને ઇચ્છાઓને પૂરા કરવા કાર્યરત થવા માટે. આ લખાણ પૂરું કર્યા પછી આપણે વિઝ્યુલાઇઝેશન અને એફરમેશનની પ્રવૃત્તિ એટલે કે આપણાં સ્વપ્નના જીવનને મનની આંખો આગળ કાલ્પનિક રીતે ચિત્રબદ્ધ કરવું અને તેને સત્ય માનવા આપણાં અર્ધજાગૃત મનને તૈયાર કરવું. આ એક આકર્ષણના સિદ્ધાંત રૂપ પ્રવૃત્તિ છે જેના દ્વારા આપણે આપણાં સપનાઓ સાકાર કરી શકીએ છીએ.

અને ત્યાર બાદ સૌથી છેલ્લે “love yourself” પ્રવૃત્તિ એટલે કે પોતાની જાતને પ્રેમ કરતાં શીખવું… ચોક્કસ આ પ્રવૃત્તિ કરવી જોઈએ. આપણી અંદર સકારાત્મક ઉર્જા અને આત્મવિશ્વાસનો સંચાર કરવા માટે આ ખૂબ જ ઉપયોગી પ્રવૃત્તિ છે. કારણ કે જો આપણે પોતાની જાતને પ્રેમ નહીં કરી શકીએ તો પછી આપણે બીજાને કેવી રીતે પ્રેમ કરી શકીશું? અને એ સાથે જ આપણે આપણાં કામને પણ કેવી રીતે પ્રેમથી નિષ્ઠાપૂર્વક કરી શકીશું? બસ આ બધુ પૂરું કરવામાં આપણને આ પ્રવૃત્તિ ખરેખર મદદરૂપ થાય છે. આપણને આપણાં નિર્ણયો પર પણ ઘણી વખત અવિશ્વાસ ઊભો થતો હોય છે અને એ જ અપૂરતો વિશ્વાસ જ આપણી નિષ્ફળતાનું કારણ બને છે. માટે જો આપણે આ પ્રવૃત્તિ કરીએ તો ચોક્કસ આપનો આત્મવિશ્વાસ વધશે અને આપણે આત્મવિશ્વાસ સાથે પોતાના નિર્ણયો લઈ શકીશું. અને સફળતા પણ પ્રાપ્ત કરી શકીશું.

આટલું પણ કરીને જો આપણે આપણાં દિવસની શરૂઆત કરીએ તો જે સકારાત્મક ઉર્જા આપણી અંદર ઉદ્દભવે છે તે આપણને આખો દિવસ સકારાત્મક અને સ્ફૂર્તિવાન બની રહેવામાં મદદ કરે છે અને આપણાં બધા જ કામ સફળ થાય છે. એટલું જ નહીં પણ ઘર પરિવારમાં પણ સકારાત્મક વાતાવરણ ઊભું થાય છે અને પ્રેમ અને સ્નેહભર્યા સંબંધો વધુ મજબૂત થાય છે. જીવનમાં સુખ, સમૃદ્ધિ, સ્વાસ્થય અને સફળતા લાવવા આપણી દિવસની શરૂઆત ચોક્કસ આ પ્રકારની સકારાત્મક પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા કરવી જોઈએ.

તો ચાલો કરીએ શરૂઆત આજથી જ સકારાત્મક સવારની… આ સરસ મજાની પ્રવૃતિઓથી સવારને સકારાત્મક બનાવી દિવસની શરૂઆત કરીએ. આપણાં ઇચ્છિત ભવિષ્યની ડોર આપણાં હાથમાં લઈએ. બનાવીએ આપણાં જીવનને તહેવાર આ સકારાત્મક આદતો કેળવીને..!!

હાર્દિક કલ્પદેવ પંડ્યા

છેલ્લે ક્યારે કોઈ કામ પહેલીવાર કર્યું હતું?

આપણે સૌ ઘંટીના બળદ જેવું જીવન જીવતા થઈ ગયા છીએ. એ જ રોજ સવારે આળસ મરડી ધીમે ધીમે ઊઠવું, નિત્યક્રમ પતાવી પૂજાપાઠ કરવા, નાસ્તા-પાણી ને જમણવાર પતાવવા અને તૈયાર થઈ કામ-ધંધે લાગવું. એ જ વાહન ચલાવી ઓફિસ જવું, એ જ ઓફિસ અને એ જ કામ, સહકર્મચારીઓ સાથે કામકાજ અને રકઝક, પાછું એ જ વાહન ચલાવી ઘરે આવવું, રાત્રિ ભોજન, કંટાળાજનક દૈનિક ધારાવાહિક અને હૃદયને દ્રવિત કરી દે તેવા સમાચાર, અને પાછું પથારીમાં પડવું ને ઊંઘી જવું. બીજા દિવસે ઊઠીને પણ બસ એ જ ક્રમ શરૂ….

“આ જીવન સામાન્ય રહી માત્ર પસાર કરવા માટે જ નથી.

રોજ કંઈક નવું કરીએ, જીવનમાં નવા ઉત્સાહ, ઉમંગ અને આનંદનો ઉમેરો દરરોજ કરીએ..”

જીવન એટલે રોજિંદા કામકાજ કરીને દિવસ પસાર કરવો એ જ નથી. રોજ એકનું એક જ કામ કરતાં રહેવું જરૂરી નથી. જીવન એ આજીવન કારાવાસની સજા નથી. જાણે કોઈએ આપણાં ઉપર જીવન થોપી દીધું હોય, એવી રીતે ક્યારેય જીવવું નહીં. હંમેશા જીવનમાં કંઈક નવીનતા લાવવા પ્રયત્નશીલ રહેવું. દરરોજ, દર મહિને, દર વર્ષે, કંઈક નવું શીખવાની ઇચ્છા મનમાં હંમેશા જીવંત રાખવી જોઈએ. શીખવાની કોઈ ઉંમર હોતી નથી. કોઈપણ ઉંમરે કંઈ પણ શીખી શકાય. મનની ઇચ્છાઓ પૂરી કરવા માટે કોઈ ચોક્કસ સમય હોતો નથી. કોઈ એવી પ્રવૃત્તિ કે જે આપણને કરવી ગમતી હોય પણ તેના અપૂરતા જ્ઞાનના કારણે કરી ન શકતા હોઈએ તો એમાં નિપુણ થવા પ્રયત્ન કરવો જોઈએ. લેખન, ગાયન, ચિત્રકળા, નૃત્યકળા વગેરે… આ તો માત્ર ઉદાહરણ છે, આવી અનેક પ્રવૃત્તિઓ છે. જે પ્રવૃત્તિમાં રસ હોય તે કરવા સમય ફાળવવો જોઈએ. ક્યારેક પોતાના વાહનમાં મુસાફરી કરવાની જગ્યાએ સાર્વજનિક વાહન વ્યવહારનો ઉપયોગ કરીએ. ક્યારેક રોજિંદા કરતાં અલગ એવા કપડાં પહેરીએ, નવી ભાષા શીખીએ, નવી રમતો રમીએ, આજ કાલ તો અવનવા આધુનિક ઉપકરણોનો જમાનો છે, કોઈ વખત એય વાપરવા અને શીખવાનો ઉત્સાહ મનમાં જગાવીએ. રોજ કંઈક નવું શીખતા રહેવામાં જે અનેરો આનંદ છે એ બીજે ક્યાંય નથી. સક્રિય રહેવાનો પ્રયત્ન કરીએ. કંઈક નવું શોધતા રહીએ. રોજિંદા જીવનની ક્રિયાઓને અલગ રીતે કરીએ. પોતાની કામ કરવાની ઢબ બદલીએ. આમ કરવાથી પણ કંઈક નવું શીખવા મળશે, જાણવા મળશે.

“પોતાની જિજ્ઞાષાવૃત્તિને જીવનપર્યંત જ્વલંત રાખીએ.”

જીવનમાં હંમેશા સર્જનાત્મક રહીએ. પોતાની જિજ્ઞાષાવૃત્તિને આજીવન જ્વલંત રાખીએ. આમ જ સક્રિય રહી આગળ વધીએ. જોખમ લેવાની શક્તિ કેળવીએ. તો જ આપણે જીવનને ખરા અર્થમાં જીવી જ નહીં પણ માણી શકીશું. નવું કરવા અને નવું સ્વીકારવા તૈયાર હોઈશું તો જ મનથી આનંદમાં રહી શકીશું. આપણી દરેક સફળતાઓ, દરેક ઉપલબ્ધિઓથી પણ મહત્વનુ છે પોતાની જાતને એ પૂછવું કે “છેલ્લે મેં ક્યારે કોઈ કામ પહેલીવાર કર્યું હતું?”

ચાલો વિચારીએ, પૂછીએ પોતાની જાતને આ સવાલ અને આજથી જ જીવનને એક તહેવાર બનાવીએ. દરરોજ પોતાની હયાતિની સાબિતી આ દુનિયાને આપીએ. ઉત્સાહભેર જીવન જીવીએ. કંઈક નવું શોધીએ અને કરીએ.

 

હાર્દિક કલ્પદેવ પંડ્યા